Vrouwenbesnijdenis

Vrouwenbesnijdenis

Wat is vrouwelijke genitale verminking?


VGV (of FGM: Female Genital Mutilation) noemen we in het Nederlands vrouwelijke genitale verminking of vrouwenbesnijdenis. Het is een schadelijke traditie die een vorm is van gendergerelateerd geweld op vrouwen en die omwille van haar traditionele karakter verankerd is in sociale, economische en politieke structuren van de praktiserende gemeenschappen. Het internationaal recht beschouwt FGM als een onmenselijke en vernederende behandeling die gelijk staat aan foltering. FGM is een schending van de fundamentele mensenrechten van het slachtoffer. Het is een schending van de vrouw of meisjes haar recht op leven, om niet gefolterd te worden, op gelijkheid en non-discriminatie, op vrijheid en veiligheid en op een maximale (fysieke en mentale) gezondheidsstandaard.

De Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) definieert FGM als “alle ingrepen aan de uitwendige genitaliën van vrouwen, waarbij die geheel of gedeeltelijk worden verwijderd of gewijzigde omwille van culturele of andere niet-medische redenen” (WHO, 2010). Het gaat met andere woorden om het opzettelijk verminken van de vrouwelijke geslachtsorganen.

De betrokken gemeenschappen voeren FGM uit omwille van verschillende redenen. Deze kunnen worden samengevat als het controleren van de seksualiteit van vrouwen, het onderhouden van culturele tradities, sociale cohesie, hygiëne, esthetiek, het bevorderen van vruchtbaarheid en religieuze voorschriften. De sociale druk om FGM uit te voeren kan niet worden onderschat. Een onbesneden meisje of vrouw wordt haar gemeenschap als onrein beschouwd en bijgevolg gemarginaliseerd.

Naar schatting hebben wereldwijd 100 à 140 miljoen meisjes en vrouwen FGM ondergaan. Elk jaar lopen er minstens 3 miljoen meisjes het risico om te worden besneden. De meeste slachtoffers van FGM, meer dan 90 miljoen, zijn terug te vinden in Afrika. Maar ook in Latijns-Amerika, het Midden-Oosten en Azië is de traditie eigen aan verschillende gemeenschappen. Als een gevolg van een toenemende migratie van vrouwen uit landen waar FGM nog steeds een gangbaar gebruik is, komt FGM steeds vaker voor in België. Uit onderzoek uit 2014 blijkt dat er in België bijna 50.000 vrouwen en meisjes wonen die afkomstig zijn uit landen waar FGM voorkomt. Van deze vrouwen zijn er naar schatting meer dan 13.000 reeds besneden en lopen er jaarlijks meer dan 4.000 het risico om alsnog het slachtoffer te worden van FGM. Naar schatting zouden er in België 2.500 meisjes zijn jonger dan 5 jaar die het risico lopen om te worden besneden (Dubourg & Richard, 2012).

Standpunt V&M

Vrouw & Maatschappij – CD&V politica voert al jaren lang mee strijd tegen de onmenselijke en mensonterende praktijk van FGM. Wij onderschrijven de veroordeling van FGM als een vorm van foltering, kindermishandeling en een schending van de fundamentele rechten van de vrouwen en meisjes die deze verminking moeten ondergaan. V&M zal zich blijven inzetten om deze schadelijke en vrouwonterende traditie een halt toe te roepen. Wij laten deze vrouwen en vooral al die meisjes die risico lopen, zowel in België als daarbuiten, niet aan dit gruwelijk en mensonterend lot over.

Om een einde te maken aan FGM pleit V&M voor de volgende maatregelen:
- Inzetten op de strijd tegen FGM in het buitenlands beleid en de ontwikkelingssamenwerking van België;
- Preventie:
        o Vroegtijdig opsporen van mogelijke slachtoffers of meisjes die risico lopen;
        o Sensibiliseren en informeren van praktiserende gemeenschappen aanwezig in België;
        o Sensibiliseren en informeren van ouders;
        o Begeleiding van gezinnen die willen breken met de traditie;
- Bescherming:
        o Beschermen van slachtoffers en mogelijke slachtoffers die in België verblijven;
        o Het optimaliseren van de regeling rond het doorbreken van het beroepsgeheim in het kader van een (dreigende) besnijdenis van een vrouw of meisje;
        o Beschermen van vluchtelingen die hun land van herkomst ontvluchten uit vrees voor vervolging omwille van het niet willen uitvoeren FGM. Dit kan gaan om:
        -  Intacte vrouwen;
        -  Vrouwen die bedreigd worden:
            • Bij verzet tegen de traditie;
            • Bij weigering om zelf besnijdster te worden;
        -  Ouders van een intact meisjes;
        -  Vrouwen die reconstructieve chirurgie hebben ondergaan en een nieuwe besnijdenis vrezen bij terugkeer naar hun land van herkomst;
        o Inzetten op meer en betere vormingen rond de problematiek van FGM bij hulpverleners die mogelijks in aanraking komen met een besneden vrouw of meisjes:
        - Huisartsen, gynaecologen en vroedvrouwen;
        - Psychosociale begeleiders op school;
        - Advocaten vreemdelingenrecht;
        - Medewerkers opvangcentra en betrokkenen bij de asielprocedure;
- Vervolging:
        o Inzetten op een effectief vervolgingsbeleid;
        o Slachtoffers aanmoedigen en ondersteunen bij het indienen van een klacht tegen een besnijder of een promotor van FGM.